BỐ CHỒNG TÔI - NNC

 

NGUYỄN NGỌC CHIẾN

Bố chồng tôi

TRUYỆN NGẮN

       
      
Quê tôi ở một tỉnh trung du phía bắc nơi có những rừng cọ đồi chè từng một thời đi vào thơ ca nhạc họa. Để đến bây giờ sau mấy chục năm "cất bước theo chồng về xứ lạ" chỉ cần nghe ai đó nhắc đến câu thơ này thôi là trong lòng tôi đã lại trào dâng một nỗi nhớ thương da diết về mảnh đất nơi chôn nhau cắt rốn của mình. Thời con gái tôi yêu anh Mừng là bộ đội xe tăng đóng quân ở làng tôi. Anh Mừng năm ấy gần ba mươi tuổi và đã là một sỹ quan trưởng xe. Tuy hơn tôi gần chục tuổi nhưng trông anh vẫn rất trẻ. Anh lại có một thân thể khỏe mạnh và cường tráng đúng với mẫu đàn ông mà tôi hằng ao ước về người bạn đời của mình. Đám cưới của hai chúng tôi do gia đình tôi và đơn vị anh đứng ra tổ chức. Nhà trai do điều kiện thời chiến lại xa xôi nên không ai có mặt. Tuy vậy nhưng đám cưới vẫn rất vui. Đặc biệt là tôi và anh Mừng rất yêu nhau nên khi thành vợ chồng thì chúng tôi sống với nhau rất hạnh phúc. Sau đám cưới trong một đêm nằm bên nhau chồng tôi có bàn với tôi là sau này sẽ đưa tôi về sống cùng với gia đình anh ở một tỉnh miền Trung. Tôi chưa một lần đến quê anh nhưng nghe anh kể thì tôi biết quê anh cũng là vùng nông thôn nghèo khó như quê tôi vậy. Chỉ có điều là xa rất xa. Thuyền theo lái gái theo chồng tôi nghĩ vậy nên đồng ý ngay. Tuy nhiên đó mới chỉ là lời bàn còn đi hay không và bao giờ đi thì chúng tôi vẫn chưa ấn định được thời gian cụ thể. Thế rồi chỉ sau đó không lâu đơn vị chồng tôi có lệnh hành quân gấp vào chiến trường. Lệnh đến từ chiều hôm trước thì đến tối hôm sau đã lên đường. Dù bất ngờ nhưng anh cũng kịp sắp xếp để đưa tôi cùng về quê với anh. Vậy là tranh thủ luôn được chuyến xe. Thủ trưởng đơn vị anh đồng ý cho tôi cùng đi vì đằng nào khi vào chiến trường xe cũng ngang qua đấy. Với lại có vợ đi cùng chồng tôi còn được đơn vị cho nghỉ thêm hai ngày để đưa tôi về tận quê. Thế là dù phải gấp gáp ra đi nhưng chúng tôi vẫn có những giây phút mặn mà bên nhau. Và anh điều may mắn hơn cả là được gặp lại quê hương người thân một lần cuối trước khi vào chiến trường.

         Hôm về đến nhà mới đầu ngõ tôi thấy có mấy người ra đón. Anh dắt tay tôi đến trước mặt một người. "Đây là bố em chào bố đi!". Tôi lễ phép cúi đầu: "Con chào bố ạ!". Bố chồng tôi nhìn tôi rất trìu mến. Nhưng bố chưa kịp nói gì thì chồng tôi đã nhanh nhảu: "Thưa bố đây là Lan vợ con. Con đưa vợ con về đây sống cùng bố và em". Một thoáng ngỡ ngàng trên khuôn mặt già nua khắc khổ của bố. Rồi như chợt hiểu ra bố lại nhìn tôi: "Ừ bố rất vui! Các con vào nhà đi! Vào đi! Nào con - bố nói với tôi - con đưa túi đây bố xách cho". Hai tay bố đỡ lấy chiếc túi xách từ tay tôi và dẫn chúng tôi vào nhà. Trước đây khi mới yêu nhau tôi cũng đã được chồng tôi cho biết là gia đình anh hiện nay ở quê chỉ có bố anh và cô em gái. Mẹ anh mất cách đây đã lâu. Anh chỉ có hai anh em. Hồi anh đi bộ đội thì Vui em gái anh đang học cấp ba. Nay chúng tôi về Vui đã là một thiếu nữ xinh xắn vừa tròn tuổi hai mươi. Trong bữa cơm thân mật vừa để giới thiệu tôi với họ hàng vừa để chia tay chồng tôi vào chiến trường bố tôi ngậm ngùi nói: "Nghe đài bố biết tình hình trong ấy bây giờ đang có những chuyển biến lớn có lợi cho ta. Quân địch ngày càng lâm vào thế bị động và bị ta tấn công khắp nơi. - Bố tôi nhìn chồng tôi - Con cứ an tâm mà ra đi không phải lo nghĩ gì mọi việc ở nhà đã có bố lo liệu. - Rồi nhìn sang tôi bố tôi nói - Đầu năm nghe các con tổ chức lễ cưới bố mừng lắm mà không biết làm sao để có mặt trong ngày vui của các con được. Bố thật có lỗi với con và ông bà ngoài ấy quá! Bây giờ thì bố rất vui vì con đã về đây sống cùng bố. Tuy nhiên bố cũng rất hiểu và thông cảm cho hoàn cảnh của con hiện tại...Nhưng rồi chiến tranh sẽ kết thúc chồng con sẽ trở về vợ chồng lại đoàn tụ cùng nhau con ạ! Con hãy cố gắng lên. Còn bây giờ thì hãy sống vui vẻ cùng bố và em. Từ nay cha con ta sẽ dựa vào nhau...".

         Đêm ấy nằm với chồng tôi trong buồng tôi thấy bố cứ thỉnh thoảng lại ngồi dậy mở cửa đi ra ngoài sân. Một lúc lại thấy bố đi vào ngồi lặng lẽ một mình trong đêm tối. Rồi lại thấy bố đi đến bên bàn thờ nơi đặt di ảnh của mẹ chồng tôi. Tôi thấy bố thắp hương thì thầm khấn vái rất lâu. Tôi đoán chắc là bố đang rất buồn vì chỉ sáng mai thôi là chồng tôi đã ra đi. Bố muốn nói gì đó với mẹ về chồng tôi về tôi và cả về những gì đang âm thầm day dứt trong lòng bố. Theo như lời chồng tôi thì gần hai năm nay rồi bố con anh mới gặp lại nhau. Hai năm xa cách chỉ gặp lại nhau có hai ngày để rồi lại phải xa nhau. Tôi để ý từ hôm qua đến nay hầu như lúc nào bố cũng ở cạnh anh khi ngoài bờ ao lúc bên bàn nước hai cha con luôn nhỏ to trò chuyện. Tôi hỏi thì chồng tôi bảo là bố chỉ dặn dò động viên anh. Nhưng anh cũng cho biết là bố rất buồn và rất lo cho chồng tôi khi anh phải ra trước đường tên mũi đạn. Bố sợ nếu chẳng may anh có mệnh hệ gì thì làm sao bố sống được. Rồi còn cả tôi nữa tôi sẽ sống ra sao nếu vắng anh? Ngay như lúc này đây khi chồng tôi ra đi tôi có vui vẻ có an tâm mà sống ở đây cùng bố không? Bởi theo bố bây giờ dẫu sao cũng còn có em Vui ở nhà tôi sẽ có chị có em mọi chuyện vui buồn chị em có thể thủ thỉ thù thì tâm sự cùng nhau nhưng chỉ nay mai Vui cũng sẽ đi bố biết xoay xở thế nào. Không phải là bố ngại khó ngại khổ. Vì tôi bố có thể làm bất cứ điều gì để tôi được sống vui vẻ. Nhưng còn biết bao những chuyện không tên khác. Thà ở vị trí bố là một người mẹ chồng mọi việc sẽ đơn giản hơn rất nhiều. Bố rất vui khi biết tôi đã mang thai. Bố an ủi chồng tôi sẽ chăm sóc tôi lo cho tôi được mẹ tròn con vuông.

         Đêm ấy vợ chồng tôi cũng không ai ngủ được. Chỉ còn đêm nay nữa thôi sáng sớm mai đã là lúc anh ra đi đã là lúc anh và tôi chia tay nhau mà chưa biết bao giờ gặp lại. Có thể nơi chồng tôi đến sẽ là mặt trận nóng bỏng và ác liệt nhất. Có thể một mai chiến tranh sẽ vĩnh viễn cướp đi người chồng thân yêu của tôi để tôi phải đơn độc một mình trên cõi đời này. Suốt đêm tôi cứ trằn trọc thao thức bởi những suy nghĩ vớ vẩn ấy. Càng nghĩ tôi càng thấy thương anh và lo cho hạnh phúc của mình. Không ai lại không lo lắng khi nghĩ đến điều đó. Huống hồ tôi một phụ nữ mới chỉ đầu gối tay ấp cùng chồng chưa được bao lâu. Tôi nằm bên anh vùi đầu vào ngực anh. Anh cũng quàng tay ôm chặt lấy tôi thủ thỉ tâm sự cùng tôi rất nhiều. Anh thương tôi phải vào đây vất vả mà anh thì không được ở bên cạnh để chăm sóc giúp đỡ tôi hàng ngày. Đã thế từ nay khi vắng anh mọi việc ở nhà chỉ còn biết trông cậy cả vào tôi. Anh nhờ tôi chăm sóc bố thay anh. Và cả chờ anh ngày chiến thắng trở về. Nước mắt tôi thấm đẫm trên vai anh trên ngực anh nhòa nhuện trên gương mặt mỗi người. Sáng hôm sau chồng tôi ra đi rất sớm. Cả nhà tôi tiễn anh ra tận con đường đầu làng. Trước lúc bước lên chiếc xe quân sự anh nắm tay tôi ấp cả hai bàn tay tôi lên ngực anh. Rồi như không ngăn được cảm xúc của mình anh ôm chặt lấy tôi nhìn âu yếm vào mắt tôi. Giọng anh nghẹn ngào: "Lan hãy chờ anh! Nhất định anh sẽ trở về!". Tôi không nói được câu nào chỉ khẽ áp mặt vào ngực anh. Tiếng xe xích gầm lên. Anh vội vã hôn một cái lên môi tôi rồi từ từ buông tay tôi ra. Tôi đứng lặng nhìn theo đoàn xe cho đến khi khuất hẳn mới trở về nhà. Nằm một mình trong buồng tôi nhớ anh da diết. Tự dưng nước mắt tôi lại trào ra.

         Tôi về nhà chồng được khoảng ba tháng thì Vui em chồng tôi có giấy báo đi thanh niên xung phong. Thực ra nó không nằm trong diện phải đi trong đợt này nhưng thấy bạn bè hết lượt này đến lượt khác nô nức lên đường ra tiền tuyến nên nó cũng đâm đơn xin đi cho kỳ được. Từ hôm nó đi nhà cửa trở nên quạnh quẽ buồn không sao tả được. Đã thế nhà tôi lại ở một mình thoi loi giữa đồng ít người lui tới nên càng thêm trống trải. Bố tôi bảo xưa kia nhà tôi ở cùng một xóm với người ta trong kia nhưng từ hơn chục năm nay do đam mê với nghề nuôi cá nên bố tôi đã xin chuyển hẳn ra ở ngoài này cho tiện việc nuôi giữ. Vậy nên cùng một làng một xã mà nhà tôi như tách hẳn ra thành một cõi riêng biệt. Tuy vắng vẻ nhưng ở đây quanh năm lúc nào cũng mát mẻ nhất là về mùa hè gió cứ lồng lộng suốt từ sáng đến tối. Lại được cái ngay từ hồi mới ra ở bố tôi đã trồng rất nhiều các loại cây lưu niên quanh nhà. Nên giờ nhìn bốn phía nơi nào cũng rợp bóng cây xanh trông rất hiền hòa và thơ mộng. Ở ngoài này bố tôi vừa tham gia tổ cày của đội sản xuất vừa nuôi cá rồi còn kiêm luôn cả việc làm nhân viên bảo vệ cho hợp tác xã. Lúc nào tôi cũng thấy bố luôn chân luôn tay chả mấy khi được nghỉ ngơi. Từ sáng sớm tinh mơ cho đến khi hoàng hôn buông xuống lúc nào bố cũng cùi cụi ngoài đồng. Từ hôm em chồng tôi ra đi mọi việc đều dồn cả lên vai bố. Tôi thỉnh thoảng vẫn giúp bố việc nhà nhưng bố đều gạt đi. Bố bảo con cứ tạm thời nghỉ ngơi tĩnh dưỡng khi nào sinh nở xong rồi hẵng làm gì thì làm chứ bây giờ con làm thế nhỡ ra có chuyện gì  sau này bố biết ăn nói thế nào với chồng con. Bố rất lo cho sức khỏe của tôi nên không để tôi phải nhúng tay vào bất cứ việc gì. Tôi để ý từ khi bước chân về nhà chồng không gặp bố thì thôi chứ đã gặp bao giờ tôi cũng thấy bố cười một nụ cười vừa ấm áp vừa trìu mến khiến tôi quên dần đi những lo toan bỡ ngỡ ban đầu. Trong những bữa ăn bố thường tự tay gắp thức ăn bỏ vào bát tôi. Bố bảo con hãy ăn nhiều thật nhiều để giữ gìn sức khỏe. Thái độ của bố đối với tôi thật ân cần tựa như người mẹ chồng chăm chút cho nàng dâu.

         Chồng tôi ra đi hơn nửa năm vẫn không một chút tin tức gửi về. Cả em chồng tôi cũng vậy. Trong khi đó thì đài báo ngày ngày vẫn đưa tin về chiến sự ở miền Nam. Chiều nào tôi cũng lững thững một mình ra đứng trước nhà nhìn về phương nam mà lòng đầy thấp thỏm lo âu. Con đường phía bên kia cánh đồng cách nhà tôi không xa lắm ngày ngày vẫn tấp nập hối hả những đoàn người đoàn xe hướng ra tiền tuyến. Những đám bụi mù mịt bốc cao. Tiếng xe gầm rú tiếng hò hát của bộ đội của thanh niên xung phong nghe rộn rã cả một quãng đường. Những lúc ấy tôi cảm thấy mình vui hẳn lên. Tôi chỉ muốn chạy đuổi theo đoàn quân ấy níu áo các anh các chị gửi lời thăm hỏi chồng tôi. Và đã một lần tôi đã định đuổi theo. Tôi đem chuyện ấy kể với bố tôi. Nghe xong bố tôi cười bảo con làm cứ như ai ra mặt trận cũng đều được gặp nhau không bằng. Chiến trường rộng lớn lắm làm sao người ta lại có thể gặp được thằng Mừng mà con gửi lời hỏi thăm nó được. Thấy tôi buồn bố lại an ủi động viên tôi nhưng mà Lan à biết đâu sẽ có người vào trong ấy rồi gặp được chồng con cũng nên. Quả đất xoay tròn mà. Để hôm nào bố ra ngoài ấy gặp các anh bộ đội chuyển lời của con cho nó. Tôi để ý thấy bố nói chuyện với tôi thì có vẻ rất vô tư nhưng trong lòng bố thế nào tôi biết cả. Hơn cả tôi bố cũng mong tin chồng tôi và em chồng tôi từng ngày một. Mỗi buổi chiều đi làm về tôi thường thấy bố ra đứng ở bờ ao với vẻ mặt đầy tư lự. Hoặc trong những bữa cơm tự dưng bố buông đũa rồi ngồi ngẩn ra. Lại có những đêm bố liên tục ngồi dậy vấn thuốc hút. Rồi cả những tiếng thở dài mà tôi vốn quen thấy ở bố từ ngày chồng và em chồng tôi ra đi. Dù chưa một lần bố than thở với tôi điều gì nhưng tôi cũng hiểu được những âu lo quặn xé trong lòng bố. Bằng cảm giác của một người vợ có chồng ra trận tôi hiểu bố đang lo nghĩ rất nhiều cho các con mình. Trong khi đó thì chỉ riêng ở một cái làng quê nhỏ bé này thôi thỉnh thoảng lại có giấy báo tử từ chiến trường gửi về. Những vòng khăn tang lại trắng xóa trên những mái đầu của biết bao những người vợ người mẹ người con...vừa mất đi người thân của mình. Và trên con đường được gọi là "con đường chiến lược" cách nhà tôi không xa ấy lẫn trong những đoàn xe ra trận vẫn có những chiếc xe chạy ngược chiều. Đó là những chiếc xe chở những người lính bị thương những người không còn khả năng chiến đấu trở về hậu phương.

         Cái thai trong bụng tôi mỗi ngày một to dần lên. Tôi tính từng ngày một và biết rằng mình đã mang thai đến tháng thứ tám. Tôi đi đứng nặng nề   chậm chạp lạch bà lạch bạch chẳng khác gì chú vịt xiêm. Bố mua về một ít vải loại vải màu trắng đục mỏng như màn mà nghe đâu phải khéo nói lắm người ta mới bán cho bảo tôi cắt may lấy ít tã lót. Còn bố bố cũng chặt tre đan sẵn một cái nôi thật đẹp để đấy. Biết tôi gần đến ngày sinh nở bố chăm lắm! Bố lo cho tôi từ bữa ăn đến căn dặn tôi từng ly từng tý một. Tôi không ngờ một người đàn ông già cả như bố mà lại biết rất nhiều những việc mà người phụ nữ trước khi sinh nở phải làm. Vì quá quan tâm đến tôi mà bố đã làm cả những việc mà lẽ ra bố không nên làm. Có một lần áo quần tôi thay ra ngâm ở chậu chưa kịp giặt đã thấy bố giặt và phơi ở dây rồi. Tôi ái ngại quá nói với bố thì bố bảo cái thềm giếng rất trơn bố sợ tôi ra đó rồi ngã. Bố dặn tôi khi nào cần tắm táp hay giặt giũ gì thì con đừng có ra ngoài giếng nữa mà hãy vào hẳn trong nhà tắm. Từ hôm đó chiều nào bố cũng múc nước để sẵn trong nhà tắm cho tôi. Rồi bố còn dặn tôi khi nào con thấy trong người có hiện tượng gì khác thì hãy nói ngay cho bố biết để bố còn kịp gọi nhân viên y tế. Thời gian này bố ít đi làm xa. Có đi đâu bố cũng chỉ nhoáng một lát rồi nhanh nhanh về cùng tôi. Bố đứng ngoài cửa buồng nhìn vào và khi đã chắc chắn tôi vẫn bình thường bố mới lại ra vườn quẩn quanh làm gì đấy. Những lúc như thế tôi vừa thấy buồn cười vừa thương bố không để đâu cho hết.

         Mùa đông năm ấy đến sớm hơn thường lệ. Mới chỉ tháng mười ta mà đã có những đợt rét đậm đầu mùa. Trời lại suốt ngày mưa. Mưa dầm dề tê tái. Mưa dai dẳng kéo từ ngày này qua ngày khác như không bao giờ dứt. Cây sầu đông trước cửa nhà tôi mới ngày nào đó còn sum suê cành lá mà nay đã trơ trụi dần. Tôi nhẩm tính ngón tay và biết rằng ngày sinh nở của tôi đã rất gần. Chắc cũng chỉ còn trên dưới nửa tháng nữa là nhiều. Người ta bảo người mẹ mang thai đủ chín tháng mười ngày mới sinh nhưng trong thực tế mấy ai được đúng rắp như thế. Có người còn đẻ non cả tháng trời nữa cơ mà. Tôi sinh con so nên chả có tý chút kinh nghiệm gì về bản thân. Thôi thì cứ phó thác cả cho tạo hóa.

         Một đêm đã rất khuya có lẽ phải quá nửa đêm trời lại đang giữa lúc gió mưa tầm tã tự nhiên tôi thấy đau râm rẩm ở bụng. Tôi nghĩ chắc là đau bụng gió như mọi khi nên vội ngồi dậy xoa tý dầu cao. Không ngờ cơn đau cứ càng lúc càng tăng. Rồi đau dữ dội. Đau chưa từng đau như thế bao giờ. Người tôi mồ hôi vả ra. Tôi rên lên và bấu chặt vào tấm chăn. Đến lúc này thì tôi biết chắc chắn là tôi đã trở dạ. Nhưng sao lại có thể sớm hơn so với thời gian mà tôi đã tính toán từ trước. Đúng ra phải là gần cuối tháng này mới đến ngày tôi sinh nở. Vậy là tôi thiếu ngày. Nói chính xác là thiếu tới hơn một chục ngày. Bây giờ phải làm sao đây giữa đêm hôm khuya khoắt gió mưa này? Chẳng có nhà ai ở quanh đây cả. Đã thế trạm xá xã lại ở tít tận trong xóm. Liệu bố tôi có kịp đi gọi người làng đến đưa tôi ra trạm không? Từ gian ngoài nghe tiếng tôi bố tôi lật đật chạy vào. Bố vặn to ngọn đèn rồi ngồi xuống cạnh tôi hai tay bố cứ lóng nga lóng ngóng mà không biết phải làm gì. Phải một lúc bố mới thốt được nên lời: "Chắc là con chuyển dạ rồi đấy con ạ!". "Bố ơi con đau lắm! Đau không thể chịu nổi! Con chết mất bố ơi! - Tôi cắn chặt mép chăn cố nói với bố - Bố...bố đi gọi hộ lý cho con đi bố...". "Không kịp nữa đâu...Từ đây ra trạm xá gần nửa cây số...không kịp đâu...Để...để bố đưa con đi...". Bố nói rồi chạy ra gian ngoài mang vào một tấm nilon. Bố đỡ tôi ngồi dậy quàng nilon lên người tôi. Bố còn cẩn thận khoác thêm một tấm nilon khác ra bên ngoài cho thật kín rồi mới nói với tôi: "Bây giờ con chịu khó để bố đưa con ra ngoài trạm xá. Nào nhanh đi con!". Vừa nói bố vừa bế bổng tôi lên. Một tay bố đỡ hai chân tôi. Một tay bố đỡ lấy lưng tôi. Bố bảo tôi quàng tay ôm lấy cổ bố. Rồi cứ thế bố lao ra giữa trời mưa. Dọc đường bố vừa đi vừa chạy. Mưa vẫn ràn rạt quất vào nilon lộp bộp lộp bộp từng hồi không dứt. Rồi gió. Gió thong thóc như muốn xô đổ hai bố con tôi. Tôi lúc ấy tuy rất đau vẫn mường tượng được điều gì đang diễn ra. Tôi biết bố đang rất mệt khi phải gắng gượng làm một việc quá sức. Có lúc tôi thấy bố loạng choạng khi bước những bước nặng nhọc trên con đường đất lầy lội trơn như đổ mỡ. Lại có lúc tôi thấy cả người bố chao đảo như không thể bước được nữa. Trong khi đó thì trời lại tối đen như mực và gió mưa vẫn từng hồi trút xuống. Cả người bố từ đầu đến chân chắc đã ướt hết. Bởi nhà chỉ có hai tấm nilon mà bố đã quàng cả cho tôi. Tôi có cảm tưởng bố tôi như đang run lên trong gió mưa lạnh lẽo. Và có thể bố sẽ cạn kiệt sức lực mà ngã khuỵu xuống bất cứ lúc nào. Nhưng không! Bố vẫn cứ đi. Hình như có một sức lực nào đó tiếp thêm cho bố giúp bố kịp đưa tôi ra đến nơi. Tôi đã sinh ngay khi vừa đến trạm xá. Một bé trai xinh xắn bụ bẫm. Tuy bé tý mà nó đã giống chồng tôi lạ lùng. Hôm từ trạm xá về nhà mặc dù đang bị cảm lạnh chưa khỏi hẳn bố vẫn ra tận đầu ngõ đón mẹ con chúng tôi. Có một cái gì đó bất chợt dâng lên trong lòng ngực khiến tôi nghẹn ngào khi vừa nhìn thấy bố. Tôi phải cố nén để nước mắt đừng trào ra. Nhưng đến khi vào nhà trao cháu nội cho bố bế tôi không thể nào nhịn được nữa. Tôi quàng tay ôm lấy bố ôm lấy con rồi gục đầu vào vai bố òa khóc nức nở...
(Còn nữa)
N.N.C

NNC

GỬI ANH LÊ BÁ DUY

vanthoviet.com đã giới thiệu truyện ngắn anh. Mời xem!
------------------------

Cảm ơn anh Lê Bá Duy!
Tôi đã vào vanthoviet.com xem rồi.
Mùa Hoa Dẻ là truyện đã in trên một số tạp chí Văn nghệ các tỉnh ở cả trong Nam và ngoài Bắc.

lebaduy

chào anh

vanthoviet.com đã giới thiệu truyện ngắn anh. Mời xem!

NNC

VNWEBLOGS VẪN TRỤC TRẶC

Không thể giới thiệu trọn vẹn truyện ngắn này được vì lần nào tôi post lên vẫn bị mất đi phần cuối đành gửi tạm phần cuối này vào commen:
"... Một năm sau tôi và anh Lường tổ chức lễ thành hôn. Nói thì to tát thế chứ lễ cưới của chúng tôi chỉ gọn ghẽ có mấy mâm cơm còn chủ yếu là bánh kẹo cau trầu…cốt để “hợp thức hóa” cái danh nghĩa vợ chồng và gặp gỡ đôi bên gia đình cô dâu chú rể. Thật buồn cười khi anh chính trị viên đơn vị giới thiệu sự hiện diện của hai gia đình. Tưởng có ai lại hóa ra chỉ có bố tôi vợ chồng em Vui là đại diện cho nhà gái và mấy anh bộ đội thay mặt đơn vị đại diện cho nhà trai. Khách đến dự chỉ toàn bộ đội và dân quân. Do điều kiện chiến tranh nên trước đó cả tôi và anh Lường cùng bàn với nhau là không nên mời bố mẹ đẻ hay bất kỳ ai ruột thịt vào dự lễ cưới. Sau này mọi việc xong xuôi sẽ chỉ báo tin vui. Anh Lường cũng nhất trí với tôi là chỉ tổ chức đơn giản vì dẫu sao tôi cũng đã một lần đò. Còn anh là trai tân chưa vợ lẽ ra cũng nên làm…to to một tý nhưng chiều tôi anh bằng lòng và còn nói vui thêm chuyện đó to nhỏ anh không cần anh chỉ cần có tôi và hai đứa sống với nhau hạnh phúc là đủ.
Sau lễ cưới không lâu thì Mỹ tuyên bố ngừng ném bom miền Bắc. Anh Lường theo đơn vị hành quân vào phía trong. Rồi cứ thế anh đi một mạch cho đến ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng mới trở về. Lúc ấy bé gái của chúng tôi đã gần hai tuổi. Và cu Sơn đã bước vào lớp bốn. Anh Lường chuyển về công tác ở bộ tư lệnh quân khu với quân hàm trung tá. Hàng tuần cứ vào ngày chủ nhật anh lại về nhà. Anh nói với bố là sau này khi nghỉ hưu anh cũng sẽ ở lại đây. Anh sẽ coi nơi đây là quê hương thứ hai của anh. Mấy năm sau nữa theo nguyện vọng của bố vợ chồng tôi làm một chuyến hành hương vào chiến trường Quảng Trị tìm và cất bốc hài cốt anh Mừng đưa về quê nhà.
Bố tôi năm ấy tròn tám mươi tuổi nhưng vẫn còn khỏe và minh mẫn lắm! Mấy năm nay bố chỉ quẩn quanh ở nhà trông cháu hoặc đến chơi với mấy ông bạn già trong xóm. Những khi nhớ việc buồn bã chân tay bố thường ra bờ ao cho cá ăn. Hoặc cũng có khi bố ra tận ngoài đồng xem lúa má một lúc rồi về. Năm ấy anh Lường được nghỉ phép vợ chồng tôi xin phép bố đưa các cháu về thăm quê một chuyến. Nhưng vừa ra đến quê chưa được mấy ngày thì tôi nhận được tin bố tôi đang ốm rất nặng khả năng không qua khỏi. Chúng tôi ù chạy ra bến xe. Và mãi hơn một ngày sau khi chúng tôi về đến nhà thì bố đã trong tình trạng hôn mê. Tôi lao vào ôm lấy bố lay gọi. Thật kỳ lạ đã mấy ngày bất tỉnh vậy mà khi tôi cất tiếng gọi thì bố tôi từ từ mở mắt ra nhìn tôi. Lúc ấy ai cũng bảo là bố chỉ chờ tôi về gặp cho được tôi rồi bố mới đi. Bàn tay bố lần nắm tay tôi. Đôi môi bố mấp máy như còn muốn dặn dò tôi điều gì. Tôi không biết bố nói gì nhưng cũng cứ gật đầu lia lịa với bố như là mình đã nghe rõ. Tôi thấy trên mắt bố hai giọt lệ lăn ra. Rồi chỉ lát sau bố tắt thở. Tôi choàng tay ôm lấy bố gục đầu trên ngực bố cả người tôi rung lên theo những tiếng nức nở…"
N.N.C